شاهرخ رامین، عضو کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی با اشاره به تکالیف قانونی دولت در تأمین حداقل نیاز غذایی مردم، هدفمند کردن حمایتهای کالابرگی را گامی در جهت توزیع عادلانه منابع دانست و در عین حال بر ضرورت بازنگری کارشناسی در شاخصهای درآمدی و دارایی، بهویژه ارزش و کارکرد خودرو و املاک خانوارها، تأکید کرد.
به گزارش
فراسو به نقل از مرکز روابط عمومی و امور بینالملل وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، شاهرخ رامین، عضو کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی با اشاره به مبانی قانونی حمایت کالابرگی اظهار کرد: ماده ۳۱ برنامه هفتم توسعه، تأمین ۲۳۸۰ کیلوکالری انرژی مورد نیاز همه ایرانیان را بهعنوان یک تکلیف مورد توجه قرار داده و دولت را موظف کرده است برای تأمین این نیاز، حمایتهایی از جمله کالابرگ را در نظر بگیرد.
او با اشاره به دیگر ظرفیتهای قانونی تأمین منابع این حمایتها گفت: در بند «خ» تبصره ۲ قانون بودجه سال ۱۴۰۴، امکان اختصاص ۱۱ میلیارد یورو از منابع دولت در قالب ارز ترجیحی ۲۸ هزار تومانی برای تأمین نیازهای مشخصی از جمله دارو و تجهیزات مصرفی پزشکی، برخی انواع شیرخشک با کاربرد درمانی در صورت تولید نشدن در داخل و نهادههای دامی با تجویز وزارت جهاد کشاورزی پیشبینی شده بود. با این حال در ادامه، این جمعبندی شکل گرفت که ارز ترجیحی حذف شود و دولت بتواند ارز در اختیار خود را در بازار آزاد به فروش برساند و منابع حاصل از آن را برای حمایت از مردم تأمین کند.
رامین با اشاره به تفاوت دامنه شمول حمایت در قانون و تصمیم اجرایی دولت افزود: در ماده ۳۱ برنامه هفتم، هفت دهک نخست مورد اشاره قرار گرفتهاند؛ اما دولت در دیماه ۱۴۰۴ تصمیم گرفت پرداخت کالابرگ را به همه دهکها تعمیم دهد. به گفته او، با توجه به انتقادها و خدشههایی که نسبت به شیوه و معیارهای دهکبندی مطرح بود، دولت تصمیم گرفت هم مبلغ بیشتری پرداخت کند و هم دامنه پرداخت را به همه دهکها گسترش دهد.
منابع محدود و ضرورت رساندن حداقل کالری به همه مردم
عضو کمیسیون اجتماعی مجلس با تأکید بر اینکه حمایت از مردم را باید فراتر از تقسیمبندیهای اداری و اقتصادی دید، گفت: من بهعنوان یک ایرانی، مردمی را که در تجمعات حضور دارند، شایسته برخورداری از حمایت میدانم و دوست دارم به همه آنها نه یک میلیون تومان، بلکه دهها میلیون تومان پرداخت شود. این مردم کار بزرگی انجام دادهاند و هسته سخت ۹۰ میلیونی جمهوری اسلامی را تشکیل دادهاند.
او در عین حال با اشاره به محدودیت منابع دولت تصریح کرد: واقعیت این است که منابع ما محدود است و باید روشی را انتخاب کنیم که حداقل ۲۳۸۰ کیلوکالری انرژی مورد نیاز به بدن همه مردم برسد. اگر درآمد من به اندازهای است که میتوانم این میزان کالری را برای خانوادهام تأمین کنم، نباید انتظار داشته باشم که حتماً این حمایت به من نیز پرداخت شود.
رامین این رویکرد را مستلزم توجه به میزان نیاز واقعی خانوارها دانست و افزود: هدف باید این باشد که منابع حمایتی به کسانی برسد که برای تأمین نیازهای اولیه خود به آن نیاز بیشتری دارند.
ضرورت استفاده از شاخصهای علمی و قابل سنجش
عضو کمیسیون اجتماعی مجلس در بخش دیگری از سخنان خود، استفاده از شاخصهای علمی، آماری و مبتنی بر سنجش وضعیت خانوارها را از نقاط مثبت رویکرد جدید دانست و گفت: روشهایی که در آنها دانش، آمار و وسعسنجی در تعیین نحوه پرداخت نقش دارند، نسبت به روشهای غیرشفاف و غیرقابل سنجش، ظرفیت بیشتری برای هدفمند کردن حمایتها دارند.
او با اشاره به طرحهای مرتبط با سلامت و تغذیه کودکان اظهار کرد: وقتی وزارت بهداشت وزن و وضعیت رشد کودکان را بهصورت مستمر در خانههای بهداشت رصد میکند و اطلاعات خانوارها را در اختیار وزارت رفاه قرار میدهد، امکان شناسایی دقیقتر نیازها فراهم میشود. برای نمونه، در طرحهای حمایتی، به مادر به دلیل تولد فرزند جدید دو میلیون تومان و به کودک دارای وزن کمتر از حد مورد انتظار یک میلیون و ۲۰۰ هزار تومان پرداخت میشود؛ در مجموع، این خانوار سه میلیون و ۲۰۰ هزار تومان حمایت دریافت میکند، اما پرداخت بر اساس وضعیت مشخص و قابل سنجش انجام میشود.
رامین این شیوه را گامی در جهت تصمیمگیری مبتنی بر داده دانست و گفت: با همکاری برخی دوستان خود در میان اپیدمیولوژیستهای دانشگاههای علوم پزشکی، قرار گذاشتهایم تأثیر استفاده از شاخصهای علمی، از جمله اندازهگیری قد و وزن و سایر شاخصهای رشد کودکان، را نیز بررسی و به این رویکرد اضافه کنیم.
او تأکید کرد: ممکن است این شیوه در مقطع فعلی به رضایتمندی فوری منجر نشود، اما در یک بازه زمانی دیگر میتوان نتایج آن را با سنجش رشد هوشی و جسمی کودکان ارزیابی کرد و درباره اثربخشی این نوع حمایت قضاوت دقیقتری داشت.
لزوم بازنگری در معیارهای دارایی خانوار
عضو کمیسیون اجتماعی مجلس با اشاره به بررسی معیارهای جدید در جلسهای با حضور وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی و معاونان این وزارتخانه گفت: هفته گذشته این معیارها را در کمیسیون بهدقت شنیدیم و درباره آنها گفتوگو کردیم. تعیین معیارهای مشخص اقدام درستی است، اما خود این معیارها نیز باید از نظر کارشناسی دقیق باشند.
رامین با اشاره به معیار تعداد خودرو در خانوارها اظهار کرد: برای مثال، اگر یک خانوار سهنفره سه خودرو داشته باشد، قرار است از دریافت کالابرگ خارج شود؛ اما در این میان، ارزش خودرو اهمیت دارد. باید مشخص شود ارزش خودرو چقدر است و آیا این سه خودرو ابزار معیشت و کار اعضای خانواده هستند یا صرفاً برای رفتوآمد استفاده میشوند. ارزش مالی خودروها نیز میتواند در تشخیص نوع استفاده از آنها مؤثر باشد.
او درباره معیار تعداد املاک نیز گفت: اگر سه عضو یک خانوار صاحب سه ملک باشند، صرف تعداد املاک برای تصمیمگیری کافی نیست. باید مشخص شود این املاک در مناطق دورافتاده قرار دارند یا در مناطق برخوردار و مرغوب کشور. در واقع، ارزش و موقعیت جغرافیایی ملک نیز باید در شاخصها لحاظ شود.
رامین با اشاره به تفاوت میان درآمد جاری و ثروت خانوارها تصریح کرد: میان درآمد ماهانه و ثروت یک خانواده شکاف بزرگی وجود دارد و این دو را نباید یکسان در نظر گرفت. برای نمونه، یک خانواده جوان که بهتازگی تشکیل شده، ممکن است هر یک از اعضای شاغل آن ۲۵ میلیون تومان حقوق دریافت کنند، اما در ابتدای زندگی باشند، مستأجر باشند و هیچ دارایی و ثروتی نداشته باشند. در مقابل، ممکن است خانوار دیگری با همین میزان درآمد ماهانه، از ثروت قابل توجهی برخوردار باشد.
او افزود: بنابراین، میان درآمد ماهانه و ثروت خانوار تفاوت وجود دارد و تفکیک این دو کار سادهای نیست. به همین دلیل، شاخصهایی مانند وضعیت سلامت، شرایط بهداشتی و تولد نوزادان که تفاوتهای کمتری در تفسیر و سنجش دارند، میتوانند در کنار سایر معیارها مورد توجه قرار گیرند.
توجه به مشارکت مردم در هدفمند شدن حمایتها
رامین در ادامه با اشاره به اینکه بخشی از مردم ممکن است دریافت مبلغ یک میلیون تومان در زندگی روزمرهشان تفاوت تعیینکنندهای ایجاد نکند، گفت: خود مردم نیز در مواردی اصراری به دریافت این مبلغ ندارند و میدانند که ممکن است فرد دیگری به این حمایت نیاز بیشتری داشته باشد.
او با اشاره به تجربههای پیشین در زمینه حذف یارانه برخی گروهها، این همراهی را نوعی سرمایه اجتماعی دانست و اظهار کرد: در مقطعی وزارت رفاه تصمیم گرفت یارانه دهک دهم را قطع کند. من در همین برنامه نیز از اینکه بخشی از مردم برای اعلام عدم نیاز خود به یارانه پیشقدم شدهاند، بهعنوان یک سرمایه اجتماعی یاد کردم؛ چراکه نشاندهنده وجود مردمی است که میپذیرند اگر حمایتی به آنها پرداخت نشود، ممکن است به فرد نیازمندتری اختصاص پیدا کند.
عبور از شرایط دشوار با اتکا به همراهی مردم
عضو کمیسیون اجتماعی مجلس در پایان با اشاره به شرایط دشوار کشور گفت: ما مقطع پرصعوبتی را در تاریخ کشورمان پشت سر میگذاریم. حدود ۵۰ سال است که با زیادهخواهی و دشمنی ابرقدرت جهان مواجه هستیم و در این مدت برای مواجهه با چنین شرایطی تمرین کردهایم.
او افزود: کسی که بتواند در برابر ابرقدرت جهان بایستد و آن را به چالش بکشد، خود ابر قدرت است؛ از این رو، تحمل سختیهای این مسیر ارزش آن را دارد.