فراسو خبر پایگاه خبری تحلیلی فراسو خبر
در شرایط تکانهها و تهدیدهای اقتصادی و بحرانهای ناگهانی همچون جنگ، شرکتهای پست و لجستیک بهویژه در ایران، با فشارهای متعدد اعم از تورم، تحریم، جهشهای نرخ ارز، حفظ نیروی انسانی، پیشبینیناپذیری اقتصاد و همزمان افزایش حجم مرسولات و محدودیت زیرساختها مواجهاند.
به گزارش فراسو به نقل از دفتر ارتباطات و اموربین الملل شرکت ملی پست ؛ کاوه دولتی، معاون فناوری اطلاعات و هوشمندسازی در این خصوص، میگوید: زیرساختهای طراحیشده این شرکت برای پاکتهای سبک و جابهجایی سنتی، پس از کووید-19 با رشد سریع تجارت الکترونیک و بستههای سنگینتر به چالش کشیده شد و نیازمند تحول دیجیتال و هوشمندسازی شدند.
وی که همزمان مسوولیت دبیری کمیته پدافند غیرعامل شرکت ملی پست را به عهده دارد، میگوید: تابآوری شبکه پستی مبتنی بر سه محور؛ تطبیق با افزایش تقاضا و حجم مرسولات، بازسازی و ارتقای زیرساختهای فناوری و نرمافزاری و مدیریت فشارهای تورمی و هزینههای عملیاتی است.
دولتی با بیش از 25 سال سابقه خدمت در شرکت پست معتقد است، در این مسیر، استفاده از سیستمهای هوش تجاری، داشبوردهای مبتنی بر داده و تحلیلهای پیشبینیکننده با هوش مصنوعی امکان تصمیمسازی دقیق، پیشبینی حجم مرسولات و اصلاح فرایندها را فراهم کرده است.
وی تأکید میکند که سورترماشینها، توزیع خودکار و لاکرهای هوشمند بیشترین اثر را در کاهش هزینه و افزایش سرعت و دقت دارند و سرمایهگذاری در این حوزهها، ضمن پوشش رشد سالانه 10 تا 15 درصدی ترافیک، بازده بلندمدت و تابآوری شبکه را تضمین میکند. همچنین اپراتورهای خصوصی و استارتاپها با همکاری و ترابردپذیری میتوانند در کنار شبکه ملی پست، تابآوری کل سیستم را تقویت کنند.
به باور وی، تابآوری واقعی در پست و لجستیک، تنها به مدیریت بحرانهای اقتصادی و جنگ محدود نمیشود، بلکه با هوشمندسازی زنجیره ارزش، کاهش هزینهها و حفظ کیفیت خدمترسانی، زمینه خدمت پایدار و مقاومتی به مردم فراهم میشود و فناوری، ستون فقرات این تابآوری است.
در همین زمینه گفتوگوی فصلنامه تیپاکس با دکتر «کاوه دولتی»، معاون فناوری اطلاعات، امنیت شبکه و هوشمندسازی شرکت ملی پست، پیش روی شماست که در ادامه میخوانید.
•بهعنوان نخستین پرسش در یک سال گذشته، به جز جنگ 12روزه بیشترین تکانههای اقتصادی مؤثر بر عملیات شرکت پست چه بوده است؟
همانطور که اشاره کردید بیشترین تأثیر، مربوط به جنگ 12روزه است که هرچند زمانش، کوتاه بود اما دامنه بلندی داشت، تأثیر و حواشی زیادی هم بهدنبال داشت. از آنجا که بنده، دبیر کمیته پدافند غیرعامل شرکت پست نیز هستم باید بگویم ما فراتر از یک سال اخیر، در زمانهای مختلف سال، بابت حجم بالای مرسولات، زیرساختهایی که برای این حجم تعریف نشدهاند و نیز افرایش نرخ تورم دچار مشکلات زیادی هستیم.
وقتی زیرساختهای اصلی شرکت پست، در دهههای قبل پایهگذاری شد، این زیرساختها، مبتنی بر مرسولات و جابهجایی پاکت، برنامهریزی و تعریف شده بود. در سالهای بعد، خصوصاً بعد از کووید 19، حجم مرسولات شرکت پست افزایش پیدا کرد و رواج استفاده از بستههای پستی، جایگزین پاکت شد. بنابراین تا پیش از این، مرسولاتی در حد 100 گرم تا یک کیلوگرم جابهجا میشد و فضای عملیاتی، سیستمها، نیروهای انسانی و حجم لجستیک برای این میزان تعریف شده بود، اما شرایط ناگهانی پس از کووید، باعث شد تجارت الکترونیک، خواسته یا ناخواسته، وارد شرکت پست شود.
لذا این شرکت، درگیر حجم بالایی از مرسولاتی شد که زیرساختهای شرکت، آمادگی لازم برای آن را نداشت. در همان دوران، تلاش کردیم، در زمان کوتاهی، خودمان را با شرایط سازگار کنیم، ولی همچنان تنشهای آن را میبینیم. اولین تنش در شبکه پستی ما، افزایش حجم درخواستها و تقاضاها به صورت مستمر است و دومین موضوع، زیرساختهای فناوری است که با نیازهای روز همسو نبودند.
وقتی حجم مرسولات و درخواستها بالا میرود، هرگونه افزایش تقاضا، فشار را روی سرورها و زیرساختهای مرکز داده میگذارد و لازم است مبتنی بر نیاز و تقاضا، زیرساخت نیز خود را تنظیم کنند و توسعه زیرساختهای لازم انجام پذیرد. از سوی دیگر قاعدتاً چون شرکت، توان مالی بالایی ندارد و هرگونه توسعه زیرساختها و تکنولوژی، الان حداکثر، یک تا دو سال خودش را نو میکند، ما باید با همان تکنولوژی، کارمان را پیش ببریم، وگرنه از بازار، عقب میافتیم.
فشار دوم، زیرساختهای شبکه، امنیت و نرمافزاری است که در حال تلاش برای بازسازی آن هستیم. موضوع سوم که روی هر دو اینها تأثیر میگذارد، تورم است. همانطور که مستحضرید، ما با توجه به شریط تحریمهای ظالمانه، فشارهای اقتصادی و جنگهای تحمیلی در سالهای مختلف، همواره با تورم حدود 30 تا 40 درصدی همراه بودهایم. در شرکت پست همکاران ما با انجام کارهای ستادی و عملیاتی حقوق میگیرند. دراین راستا وقتی کار لجستیکی و سیستماتیک، مبتنی بر فرایند عملیاتی انجام میشود، همواره باید با قیمت روز کار کنید.
برای مثال اگر خودروی ما، ولوو، اسکانیا، بنز و… است و خراب شود، تعمیرات هزینهای بر اساس قیمت روز است. نگهداری سامانههای زیرساخت شبکه ما نیز مبتنی بر قیمت روز است. همچنین از لباس و تجهیزات موتورسوار تا دیگر هزینههای عملیاتی بر ما فشار میآورند. ازسوی دیگر سیستمهای مبتنی بر آن، مانند باتریها، برق و ناترازی انرژی، در شرکت دچار فشار شدند؛ خصوصا ً در حوزه ژنراتورها، باید برای مراکز اصلی استانها، تمام دفاتر پستی و خدمترسانی در نقاط کوچک، از جمله کوچکترین دفترمان نیز موتور برق تهیه میکردیم و برای دفاتر میانی، از ژنراتورهای قویتر چند کاوا و برای دفاتر مرکزی از ژنراتور چند صد کاوا استفاده میکردیم تا خدمترسانی کنیم.
لذا وقتی مردم و مشتریان به میز خدمت مراجعه میکنند، اما برق نباشد و نتوانیم به مردم خدمت بدهیم، عملاً هم خدمت به مردم و هم تابآوری شبکه به مشکل میخورد.
بحث سوخت هم مسئله بود. در زمان جنگ و تبعات آن، مردم به صف پمپ بنزینها مراجعه میکردند و بنزین میزدند. در این شرایط، کامیون، وانت یا ماشین سنگین پست، نمیتواند 45 دقیقه یا یک ساعت در صف بایستد، سطح خدمات یا SLA با تأخیر زیاد مواجه میشود. همچنین سوخت گیری موتور پستچیهای ما هم دچار مشکل میشود. این موضوعات در حوزه سوخت نیز یکی دیگر از چالشهای ما در روزهای مختلف سال و رسیدن به مقصد در زمان مقرر بوده است.
•آیا مبنای مدلهای کسبوکار پست و لجستیک ایران، اصولاً تابآور طراحی شده یا کاملاً وابسته به تنشهای بیرونی مانند نرخ ارز و… است؟
مطالعه موردی کشورهای دیگر دنیا نشان میدهد تبعات برخی از تنشها، اعم از محلی و جهانی، در همه کشورهای دنیا، روی پست تأثیر میگذارد. مثلاً تعرفههای واردات پستی در کشور آمریکا صددرصد شد. بنابراین همه کشورهایی که تا دیروز به آمریکا پست میکردند، تحتتأثیر این موضوع قرار گرفتند. معنای تابآوری، در اینجا این است که وقتی بخشی از درآمد و مارکت، تحتتاثیر قرار بگیرد و نتوانید کاری انجام دهید، باید معادل آن، بازار جایگزین یافته و این مسئله را جبران کنید.
پس یک موضوع، پیشبینی بازار آینده است و موضوع دیگر، تصمیمات پسینی است؛ یعنی وقتی اتفاق میافتد، باید خودتان را بازسازی و با شرایط موجود تطبیق دهید.
الان چون در بازار اقتصاد داخلی، تقریباً غیرقابل پیشبینی است و اقتصاد بینالمللی نیز در سالهای اخیر بدتر شده، تأثیرگذاری مبتنی بر تورم است، نرخ پستی نیز متأثر از آن است. مثلاً اگر امروز از تهران تا اصفهان، نرخ پست پیشتاز، 40 هزار تومان باشد، نرخ تمامشده هم ممکن است در مرز زیاندهی 40 یا 41 هزار تومان باشد. اما برای سوددهی، وقتی دلار از 100 هزار تومان به 110 هزار تومان میرسد، نرخ همین مسیر باید از 40 به 45 هزار تومان برسد، ولی به دو دلیل نمیتوانیم این کار را انجام دهیم. اول اینکه چون ما یک شرکت دولتی هستیم و دوم اینکه تایید پایه نرخنامه ما، در اختیار سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی است، باید مراحل قانونی آن طی شود، تأییدیه وزیرارتباطات را داشته باشد و مسائل جانبی کشور هم مدنظر قرار گیرد. با این روند، تصمیمگیری برای افزایش نرخ، خیلی سخت است.
•اصولاً از چه ابزارهایی برای تحلیل روندهای آینده اقتصاد کلان استفاده میکنید تا مثلاً برای سال آینده اهداف مشخصی را پیشبینی کنید؟
ما در گذشته، گزارشهای استاتیک داشتیم که گذشتهنگر بود. در این گزارشها گفته میشد چقدر درآمد و هزینه بوده و اینکه روند، صعودی است یا نزولی. این گزارشها، چندان دقیق نبود اما گزارشهای جدید ما مبتنی بر هوش تجاری (BI) است. اینها دادههایی است که با آن میتوانیم سیر مرسوله، اعم از درآمد، ترافیک، رضایت، شکایت و همه نسبتها و پیشرفتها را در حوزه شرکت ملی پست از زوایای مختلف ببینیم و فرایندها را اصلاح کنیم.
البته استفاده از تکنولوژیها نیز کاربر خودش را میخواهد. ما در شرکت ملی پست، سعی کردیم از سیستمهای داشبوردی و مبتنی بر سرعت لحظهای به سمت سیستمهای مبتنی بر هوش مصنوعی پیش برویم تا برنامهریزی و کارشناسی، پیشبینی بازار و پروژههایی که قرار است به نتیجه برسانند، صورت گیرد.
•با این توضیحات، به سؤال بعدی بنده درباره نقش داده و هوش مصنوعی در تصمیمسازیهای آیندهنگر پست و لجستیک نیز اشاراتی داشتید. با توجه به حوزه مسوولیتی شما، به طور مشخص چقدر از زیرساخت پست و لجستیکی شرکت پست، دیجیتال و هوشمند شده و چقدر با تحقق آن فاصله دارید؟
درباره تحول دیجیتال باید مثالی طرح کنم. زمانی هدف یک خودرو، حرکت بوده است. بنابراین برخی مواقع داشبوردهایی روی صفحه ماشین اضافه میشد، اما زمانی، خودرو خودش یک کامپیوتر متحرک شده و مدل آن، عوض شده است. در پست هم همین مثال وجود دارد. زمانی، هدف جابهجایی کالا بوده؛ اعم از اینکه زمانی چهارپایان بوده و بعد از آن، دوچرخه، موتور، کامیون، وانت و… آمده که همگی فقط حرکت و جابهجایی را مبنا قرار میدادند. در مدلهای جدید دنیا، فقط جابهجایی مطرح نیست، آنلاین بودن و انتها به انتها مطرح است؛ یعنی مشتری در لحظه، از مرحله قبول تا توزیع، در جریان رخدادها قرار گیرد و بهطور شفاف بداند چقدر هزینه شده و چه اتفاقاتی رخ داده است. یا حتی در بحث غرامت، هزینههای بیمهای یا هرچه برای مشتری، متصور هستیم، بر اساس شفافیت و دقت پوشش دهیم و پاسخگو باشیم.
لازمه این موضوعات از سمت مشتری، توسعه سیستمها و ابزارهای مبتنی بر تحول دیجیتال است. مثلاً خودروی حملکننده باید مبتنی بر جیپیاس و سیستمهای الکترونیکی باشند و ارتباطات برقرار کند. فردی که آن را جابهجا میکند، نیز باید توان استفاده از سیستمها را داشته باشد. همچنین ابزارهایی که در دست پستچی است، بتواند امضای الکترونیک از مشتری بگیرد، وی را احراز کند و توان مذاکره و برخورد صحیح با مشتری داشته باشد. در نهایت نیز باید نرمافزارهای یکپارچهای باشد که تمام مراحل چرخه قبول تا توزیع را پوشش دهد، پاسخگو باشد، گزارشدهی کند و در BI استفاده شود.
ما بهعنوان شرکت ملی پست، چون برند، قدمت و وسعت بالایی در کشور داریم، تغییرات ما نیز با اقدام چند روزه، قابل پیادهسازی نیست و باید مستمرا در شبکه، جاری و ساری بوده آموزش داده شود و توسعه پیدا کند.
تحول دیجیتال هم فقط با یک نرمافزار و استفاده از زیرساختهای امنیت شبکه یا دیوایسهای مبتنی بر سختافزار اتفاق نمیافتد، بلکه تمام فرایندها و زنجیرهها باید کنار هم قرار گیرند تا این اتفاق بیفتد.
با تمام این تفاسیر ما سعی کردیم در خودروهایمان از مسیریابها استفاده کنیم و در ثبت وقایع، از تمام ابزارهایی که در فاصلههای زمانی مختلف مطرح میشوند، بهرهمند شویم، همچنین از سورتر ماشینهای مبتنی بر ربات برای تجزیه سریع و باکیفیت استفاده کردیم. لذا برای اینکه تحول دیجیتال در کل فرهنگها یکپارچه شود و به سطح بلوغ خوبی برسیم، هنوز راه زیادی در پیش داریم.
•درباره فناوریهایی که میتواند به کمک پست و لجستیک بیاید اشاره کردید. اصولاً این فناوریها تا چه حد در کاهش هزینههای پست و لجستیک مؤثرند؟ آیا این سرمایهگذاری، مقرونبهصرفه است و بازگشت سرمایه ناشی از این هزینه، کوتاهمدت است یا بلندمدت؟
در این رابطه، متغیر تورم، به عنوان شاخصی ناشناخته روی کل کار، تأثیرگذار است و محاسبات را بههم میریزد. برای اینکه پاسخ شما را ارائه کنم، میتوانیم فرض کنیم متغیر تورم، ثابت است یا وجود ندارد.
نکته مهم اینکه همچون تمام کسبوکارها ما شاخص قیمت تمامشده هم داریم و وقتی آن را بدانید، میتوان گفت با سود قانونی 10 یا 12 درصد، چه میزان خدمت را میتوان به مشتری ارائه داد، چون قیمت تمامشده ما، از مرحله قبول تا توزیع، به عوامل مختلف در هزینهها بستگی دارد.
برای مثال، هزینههای دفاتر، انتقال (اعم از بخش دولتی و خصوصی)، تجهیزات یا سورترها که یا مال خودمان است یا از بخش خصوصی خدمات میگیریم، مطرح است. مثلا در روز شلوغ مانند جمعه سیاه شاید نیاز به کرایه خودرو از بخش خصوصی باشد، همه اینها بر قیمت تمامشده ما تأثیر میگذارد. در توزیع هم همینطور است. یکی نامهرسان خودمان است که از ما حقوق میگیرد و دیگری، نامهرسان بخش خصوصی است که با نرخ دیگری محاسبه میشود.
لذا ممکن است امروز یک خدمت پیشتاز از نقطه A به B، مثلاً 1000 تومان تمام شود، اما فردا به دلایلی که ذکر شد، کمتر یا بیشتر شود. بنابراین با متغیرهای فراوانی مواجه هستیم. لذا ما به این نتیجه رسیدیم که باید دو معیار سرعت و کیفیت به همراه کاهش هزینه، تراز شود.
پس وقتی میگوییم سطح سرویس ما، پیشتاز، سفارشی، ویژه یا اکسپرس است، باید تا آن سقف، خدمت داده شود و اگر قرار باشد خدمت را از نظر زمان یا هزینه، باکیفیتتر ارائه کنیم، بهصرفه نیست. اما استفاده از تکنولوژی، معمولاً بین 20 تا 30 درصد، روی کل هزینه تمامشده خدمات، تأثیر میگذارد.
مثلاً در خودروسازی از افراد برای جوشکاری قطعات استفاده میشد و امروز، دستگاه رباتیک، این کار را میکند. در پست هم روشها و مدلهای مشابه وجود دارد و مثلا در شهرهای بزرگ، از خودرانها یا لاکرها استفاده میشود.
در مجموع، هنگام استفاده از تکنولوژی، باید دید هزینه تمامشده نسبت به پولی که دریافت میکنید، چقدر بهصرفه است. الان با استفاده از تکنولوژیها، سالانه حدود 10 تا 15 درصد رشد ترافیک داریم که اگر از تجهیزات جدید استفاده نمیکردیم، تقریباً میتوان گفت شرکت پست، قفل میشد. استفاده از تکنولوژیها در تجزیه ماشینی و سورترماشینها و غیره حدود 10 تا 15 درصد در سال را پوشش داده است. در سالهای 1401 و 1402، در شلوغی اعیاد، آنقدر حجم بار، افزایش پیدا میکرد که توزیع، گرفتار میشد و حتی همکاران بخش ستادی به کمک میآمدند. الان تقریباً میتوان گفت با این دستگاهها و سیستمهای مبتنی بر هوش مصنوعی و تحول دیجیتال، با افزایش 10 تا 12 درصدی سالانه مواجه هستیم و در بازه SLA خودمان خدمت میدهیم.
•بهطور مشخص، کدام بخش پست و لجستیک ایران، بیشترین ظرفیت فناورانه را برای جذب سرمایه دارد و میتوان بیشترین فناوریپذیری را در آن حوزه، برای کاهش بحران و مدیریت آن اعمال کرد؟
مهمترین بخش لجستیکی که میتواند در مراکز اصلی، تأثیر بسزایی در افزایش سرعت و دقت داشته باشد، همان دستگاههای سورترماشینها هستند، چون تجزیه یعنی پردازش و دیسپاچینگ، مهمترین بخش زمانبر و هزینهبر پست است که وقتی توسط نیروی انسانی انجام شود، دارای خطای بالا و سرعت پایین است. وقتی این اقدامات از طریق ماشینهای مبتنی بر اطلاعات بارکدها، کدپستی یا خوانشگرهای نوری اتفاق میافتد، بهطور اتوماتیک با سرعت بالا و خستگیناپذیری زیاد در بخشهای مختلفی که روی آن تعریف شده، اعم از استان، شهرستان، ناحیه و گشت، تجزیه میشود و این اتفاق در کیسه خودش میافتد و بهسرعت جابهجا میشود.
بنابراین اولین قسمتی که بیشترین ارزش سرمایهگذاری را دارد و بخش خصوصی آن را به ما ثابت کرده و با پست همکاری میکند، حوزه سورتینگماشینها و مراکز تجزیه است. بعد از آن، در بخش توزیع است، چون هزینه تمامشده توزیع درب منزل، در همهجای دنیا، با توجه به ترافیک، دستمزد و… بسیار افزایش پیدا میکند.
مشتریان هم با توجه به مسائل اقتصادی، که در همهجای دنیا وجود دارد، معمولاً در زمان توزیع، از صبح تا عصر سرکار هستند و غروب به منزل میرسند که پست، آن موقع وجود ندارد و در طول روز، پشت در میماند. برای همین در دنیا، به سمت استفاده از لاکرهای توزیع رفتهاند؛ بهگونهای که پستچی، لاکر را باز میکند، مرسوله را آنجا میگذارد و مشتری نیز از همانجا بسته را برمیدارد. بعد از آن، از دستگاههای خودکار دریافت مرسولات، استفاده میشود. ما هم برای اولین بار در ایران، یک نمونه از این دستگاه توسط شرکتهای دانشبنیان تولید کردیم که برای رونمایی آماده میشود. در اینجا، مشتریان، که میتوانند شبانهروزی بسته را تحویل دهند و بسته بهطور اتوماتیک وزن میشود، مقصد و مبدأ و کدپستی تعریف شده و پس از دریافت هزینه و روی آن برچسب زده میشود. سپس در باکس میماند تا فردا صبح، به مرحله توزیع یا پردازش برود.
اگرچه در کشورهای دیگر رباتهای توزیع خودران و پهپادها نیز به کار گرفته شدهاند که مسیرهای طولانی و بعضا صعبالعبور را به سهولت طی میکنند و هزینه تمام شده را به شدت کاهش میدهند.
بعد از آن میتوانیم به سراغ حوزه فناوری اطلاعات و نرمافزارهای کاربردی مانند SAP برویم. مورد دیگر، انرژی پاک و تجدیدپذیری است که برای ساختمانهای پستی مفید است. در این زمینه، استفاده از فتوسلها (سلولهای خورشیدی) و اینگونه تجهیزات، با توجه به هزینه تمامشده برق و … بسیار بهصرفه است.
•اپراتورهای پستی و استارتاپهای نوظهور در حوزه پست و لجستیک، در این بحرانها و تکانههای اقتصادی، چه نقشی ایفا میکنند؟ آیا فکر میکنید خودشان، بیشتر آسیبپذیرند؟ یا آنکه با تعریف همکاریهای مشترک با شرکت پست یا دیگر اپراتورها، میتوانند از بحران، نجات پیدا کنند؟
ما در شرکت ملی پست به اپراتورهای جدید پستی، نگاه رقابتی نداریم، زیرا با توجه به تحقیقات دانشگاهی درباره ظرفیت بازار ایران در حوزه پست، در مجموع، حداکثر 20 درصد ظرفیت بازار را میتوانیم استفاده کنیم و 80 درصد آن در بخشهای غیررسمی استفاده میشود.
بنابراین آنقدر بازار، گسترده است گه رقابت معنا ندارد. مورد دیگر اینکه هدف ما ترابردپذیری با اپراتورهاست؛ یعنی جایی قبول توسط اپراتورها انجام میشود و ما توزیع میکنیم و برعکس. یعنی دو نوع قبول و توزیع داریم. ممکن است قبول در تهران باشد و به ما بدهد که مثلاً در مقصد اصفهان توزیع کنیم یا ممکن است قبول را در تهران انجام دهد و تا اصفهان هم بیاورد، اما در اصفهان به ما بدهد تا توزیع کنیم.
بنابراین ما نقش ترابردپذیری و استفاده از زیرساختهای شبکه مویرگی پست تا نقطه میانی و مرزی کشور را مبنا قرار میدهیم، زیرا پست، تا صفر مرزی امکان توسعه دارد. در تجربه شرایط جنگ 12روزه، بیشتر اپراتورهای بخش خصوصی، به دو دلیل توان سرویسدهی نداشتند: یکی اینکه نیروی انسانیشان، ماندگاری تعهدات شرکتهای دولتی برای ارائه خدمت در زمان جنگ را ندارد، اما همکاران بخش دولتی، تعهد به خدمت دارند و خدمترسانی را در همه شرایط انجام میدهند و در شرایط جنگ اخیر، که بمباران بود، نیز خدمت کردند.
دوم اینکه شرایط مختلف بر قیمت تمامشده تأثیرگذار است و دیگران میتوانستند نرخها را تغییر دهند، اما ما همانطور که توضیح دادم، نمیتوانیم نرخ را تغییر دهیم و در شرایط بحرانی نیز باید با همان نرخ به مردم خدمت ارائه دهیم. لذا ضمن اینکه احترام بسیار زیادی برای اپراتورهای پستی قائل هستیم و نگاه ما تعاملی و ترابردپذیری است، باید عرض کنم خدماتی که شرکت ملی پست ایران و شرکتهای دولتی پست در دنیا انجام میدهند، خدمات حاکمیتی است. اگر از نمایندگان شرکتهای اروپایی بپرسید، در کشور آنها، پست، خدمت دولتی است یا خصوصی یا هر دو، میگویند اپراتورهای منتخب داریم. اپراتورهای منتخب، اپراتورهای پستی دولتی هستند که در اتحادیه جهانی عضویت دارند و به این نهاد، پاسخگو هستند. اینها اپراتورهای ملی کشورها هستند و اپراتورهای دیگر نیز در کنارشان قرار دارند و در فضای بیزینسی و کسبوکاری، خدمترسانی میکنند و این اتفاق در ایران هم میافتد.
• با توجه به اینکه شما رابط بین کسبوکارها و شرکتهای لجستیکی هستید، اگر قرار باشد چند اقدام کلیدی برای نجات یا تابآوری صنایع پست و لجستیک در برابر تکانههای اقتصادی مانند مکانیزم ماشه، تشدید تحریمها، جنگ، سایه جنگ و وضعیت بلاتکلیفی کسبوکارها، پیشنهاد دهید، آن موارد کدامند؟
در تجارت میگویند مشتری پادشاه است. ما اینجا هستیم که به مشتری، خدمت ارائه دهیم و اگر مشتری نباشد، وجود ما بلااثر است. لذا برای اینکه در شرکت پست، بتوانیم در شرایط مختلف مانند تکانههای اقتصادی، نظامی و… دوام بیاوریم، باید هزینههایمان را پایین بیاوریم و کیفیت خدمترسانی را با توجه به هزینه دریافتی از مشتری در حد معقول افزایش دهیم تا هم خدمت باکیفیت بدهیم و هزینهها را پایین بیاوریم و هم همکاران ما، از درآمد، احساس رضایت و خدمترسانی کنند. برای تحقق این امر، باید با استفاده از دستگاهها و سیستمهای جدید، بین هزینه و خدمت، بالانس ایجاد کنیم. دستگاه قبول اتوماتیک، توزیع اتوماتیک، سورترماشینها و بهکارگیری نرمافزارها و سیستمهایی که هزینه تمامشده ما را کاهش دهد، از جمله این دستگاهها هستند. در این صورت، ضمن کنترل و کاهش هزینه، میتوانیم خدمت باکیفیتتر ارائه دهیم.
در اینجا چون خدمت، مبتنی بر هزینه پایین است، میتوان همچنان آن را ادامه داد و برای تابآوری زنجیره تامین را کوتاهتر کرد. در این حوزه، بحث اقتصاد مقاومتی، به این معناست که هزینه تمامشده را با استفاده از تکنولوژی کاهش دهیم تا در برابر تکانههای مختلف دوام بیاوریم و این موضوع، میتواند در کل اقتصاد هم بامعنا باشد.