امروز دوشنبه، ۱۱ خرداد ۱۴۰۵

آزمایش موفق پرداخت فرامرزی بلاکچینی توسط ۷ بانک مرکزی

پروژه «آگورا» با مشارکت بانک‌های مرکزی و ۴۰ مؤسسه مالی بزرگ، امکان تسویه تقریباً آنی و کم‌هزینه پرداخت‌های بین‌المللی را در محیطی توکنیزه‌شده به نمایش گذاشت.

به گزارش فراسو به نقل از فایننشال تایمز؛ پروژه «آگورا» که با هدایت بانک تسویه حساب‌های بین‌المللی (BIS) و مشارکت ۷ بانک مرکزی بزرگ جهان در حال توسعه است، توانسته آزمایش‌های اولیه یک زیرساخت بلاکچینی برای پرداخت‌های برون‌مرزی را با موفقیت پشت سر بگذارد. این پروژه از آن جهت برای مخاطبان راه پرداخت اهمیت دارد که نشان می‌دهد بانک‌های مرکزی و بازیگران سنتی مالی، در واکنش به رشد استیبل‌کوین‌ها و شبکه‌های پرداخت مبتنی بر بلاکچین، به‌دنبال ایجاد نسل جدیدی از زیرساخت‌های تسویه بین‌المللی هستند؛ زیرساختی که می‌تواند آینده پرداخت‌های جهانی را دگرگون کند.

یک سامانه مبتنی بر بلاکچین که از سوی هفت بانک مرکزی بزرگ جهان و ۴۰ مؤسسه مالی بزرگ پشتیبانی می‌شود، با موفقیت آزمایش شده و امکان تسویه ارزان‌قیمت و تقریباً آنی پرداخت‌های برون‌مرزی را فراهم کرده است.

این نمونه اولیه که با نام «پروژه آگورا» (Project Agorá) شناخته می‌شود، تحت هدایت بانک تسویه حساب‌های بین‌المللی (BIS) و انجمن بین‌المللی مالی (IIF) توسعه یافته است. هدف این پروژه فراهم کردن امکان انتقال وجوه میان کشورها توسط بانک‌های تجاری از طریق توکنیزه کردن سپرده‌های بانکی است. این سامانه از همان فناوری بلاکچین یا دفتر کل توزیع‌شده‌ای استفاده می‌کند که زیربنای رمزارزهایی مانند بیت‌کوین است.

این پروژه دستاورد مهمی برای بانک‌های مرکزی و شرکت‌های مالی سنتی محسوب می‌شود؛ نهادهایی که در تلاش‌اند در بازار پرسود پرداخت‌های برون‌مرزی، در برابر رقابت استیبل‌کوین‌های مبتنی بر دلار آمریکا مقاومت کنند. بازاری که در حال حاضر تحت سلطه شرکت‌های رمزارزی تتر و سرکل قرار دارد.

پروژه آگورا همچنین می‌تواند شکافی میان مشارکت‌کنندگان آن و حامیان «پروژه‌ام‌بریج» (Project mBridge) ایجاد کند. پروژه آگورا با مشارکت نهادهایی از آمریکا، اتحادیه اروپا، بریتانیا، ژاپن، کره جنوبی، کانادا، سوئیس و مکزیک پیش می‌رود، در حالی که پروژه‌ام‌بریج یک سامانه رقیب برای پرداخت‌های برون‌مرزی است که توسط بانک مرکزی چین هدایت می‌شود و بانک تسویه حساب‌های بین‌المللی در سال ۲۰۲۴ از آن خارج شد.

امروزه بخش عمده پرداخت‌های برون‌مرزی از طریق نظام بانکداری کارگزاری (Correspondent Banking) انجام می‌شود؛ سیستمی کند، پرهزینه و کم‌شفاف که در آن پول از طریق زنجیره‌ای از بانک‌ها جابه‌جا می‌شود و سال‌هاست به‌عنوان حوزه‌ای نیازمند نوآوری شناخته می‌شود.

بانک تسویه حساب‌های بین‌المللی و انجمن بین‌المللی مالی در گزارشی که روز چهارشنبه منتشر شد اعلام کردند: «این نمونه اولیه و آزمایش موفق آن، زیرساخت لازم برای راهکارهای نسل آینده را فراهم می‌کند.»

در این گزارش آمده است که پروژه آگورا «در حالی که بانکداری کارگزاری را به‌عنوان ستون فقرات نظام پرداخت جهانی حفظ می‌کند، از فناوری‌های جدید برای ارتقای عملکرد آن بهره می‌گیرد.»

این گزارش همچنین تأکید می‌کند که پروژه «نشان می‌دهد یک پلتفرم مشترک مبتنی بر فناوری دفتر کل توزیع‌شده می‌تواند تسویه‌ای ایمن را در یک محیط توکنیزه‌شده فراهم کرده و چالش‌های دیرینه پرداخت‌های عمده برون‌مرزی را برطرف کند.»

تمامی آزمایش‌های انجام‌شده تاکنون «شبیه‌سازی‌شده» بوده‌اند؛ به این معنا که در انتقال‌های برون‌مرزی از پول واقعی استفاده نشده است. با این حال، مشارکت‌کنندگان پروژه از جمله جی‌پی مورگان چیس، اچ‌اس‌بی‌سی، بی‌ان‌پی پاریبا، ویزا، یوبی‌اس و بانک MUFG قصد دارند در آینده نزدیک به انتقال واقعی وجوه وارد شوند، هرچند گزارش منتشرشده زمان مشخصی برای این مرحله ارائه نکرده است.

تیم آدامز، رئیس انجمن بین‌المللی مالی، در این باره گفت: «مهم این است که این کار به‌درستی انجام شود، نه اینکه صرفاً به یک جدول زمانی مشخص پایبند باشیم. می‌خواهیم مطمئن شویم همه طرف‌ها با روند پیشرفت پروژه احساس راحتی می‌کنند. اما اطمینان دارم که این پروژه با سرعت مناسبی پیش خواهد رفت.»

در این پروژه، سپرده‌های بانکی توکنیزه‌شده میان ارزهای مختلف بر روی یک دفتر کل توزیع‌شده منتقل شدند و این تراکنش‌ها از طریق روشی موسوم به «تسویه اتمی» (Atomic Settlement) و با استفاده از ذخایر توکنیزه‌شده بانک‌های مرکزی، تقریباً به‌صورت آنی تسویه شدند.

در گزارش آمده است که این تراکنش‌ها در عین حفظ الزامات مربوط به حریم خصوصی و کنترل‌های مبارزه با پول‌شویی انجام شده‌اند و اجرای آنها نیازی به تغییر در چارچوب‌های حقوقی موجود نداشته است.

در مرحله بعدی آزمایش‌ها، بانک مرکزی کانادا نیز به جمع مشارکت‌کنندگان خواهد پیوست. سایر بانک‌های مرکزی حاضر در پروژه عبارت‌اند از: بانک فدرال رزرو نیویورک، بانک ژاپن، بانک فرانسه، بانک انگلستان، بانک کره، بانک مکزیک و بانک ملی سوئیس.